काठमाडौं । सिन्धुपाल्चोकको ऐतिहासिक तथा रणनीतिक महत्व बोकेको तातोपानी भन्सार नाका पुनः सहजीकरण गर्न र स्थानीय जनताको जिविकोपार्जन सुदृढ बनाउन संघीय संसद सदस्य भरत प्रसाद पराजुली सक्रिय देखिएका छन्। सिन्धुपाल्चोक क्षेत्र नं. १ का सांसद पराजुलीले सम्बन्धित मन्त्रालय तथा सरोकारवालासँग छलफल गर्दै नाकामा देखिएका समस्या र सम्भावनाबारे सरकारको ध्यानाकर्षण गराएका हुन्।

चीनसँग जोडिएको तातोपानी नाका २०७२ सालको भूकम्पपछि लामो समय अवरुद्ध रहँदा स्थानीय अर्थतन्त्र लगभग ठप्प जस्तै भएको थियो। पछिल्लो समय नाका सञ्चालनमा आए पनि अपेक्षाअनुसार व्यापारिक गतिविधि बढ्न सकेको छैन। भन्सार प्रक्रिया जटिल हुनु, पूर्वाधार अझै कमजोर रहनु र श्रमिक तथा व्यवसायीका समस्या समाधान नहुनुले नाकाको पूर्ण क्षमता उपयोग हुन नसकेको सरोकारवालाहरू बताउँछन्।

सांसद पराजुलीले मन्त्रालयस्तरीय छलफलमा नाकाको सहजीकरणका लागि भन्सार प्रक्रियालाई सरल बनाउने, आवश्यक पूर्वाधार विकास गर्ने, र स्थानीयलाई रोजगारीसँग जोड्ने कार्यक्रम ल्याउनुपर्ने जोड दिएका छन्। उनका अनुसार तातोपानी नाका केवल व्यापारिक मार्ग मात्र नभई सिन्धुपाल्चोकको हजारौं परिवारको जीवनरेखा हो।

विश्लेषणात्मक रूपमा हेर्दा, तातोपानी नाकाको प्रभावकारी सञ्चालनले तीन प्रमुख क्षेत्रमा सकारात्मक असर पार्न सक्छः
पहिलो, नेपाल–चीन व्यापार सन्तुलन सुधारमा टेवा पुग्नेछ।
दोस्रो, स्थानीय स्तरमा यातायात, होटल, लजिस्टिक्स र साना व्यवसायहरू पुनः चलायमान हुनेछन्।
तेस्रो, वैदेशिक रोजगारीमा निर्भरता घटाउँदै स्थानीयमै आयआर्जनका अवसर सिर्जना हुनेछ।

तथ्यांकहरू हेर्दा, तातोपानी नाका सञ्चालनमा सक्रिय हुँदा वार्षिक अर्बौं रुपैयाँ बराबरको आयात–निर्यात हुने गरेको थियो। तर, भूकम्पपछिको अवरोध र संरचनागत समस्याका कारण त्यसको प्रभाव घटेको देखिन्छ। अहिले पुनः पूर्ण क्षमतामा सञ्चालन गर्न सकिएमा राज्यको राजस्व वृद्धि मात्र होइन, स्थानीय जीवनस्तर उकास्न पनि महत्वपूर्ण योगदान पुग्ने विज्ञहरूको भनाइ छ।

सांसद पराजुलीको पछिल्लो पहललाई स्थानीयवासीले सकारात्मक रूपमा लिएका छन्। उनीहरूले सरकारबाट ठोस निर्णय र कार्यान्वयनको अपेक्षा गरेका छन्। अबको चुनौती भनेको छलफललाई नतिजामुखी बनाउँदै तातोपानी नाकालाई पुनः एक चलायमान आर्थिक केन्द्रका रूपमा स्थापित गर्नु हो।